|
![](../grafika/lin_pitanje.gif) |
Zamolila bih vas da mi objasnite sta je to kiselinsko-bazni konjugovani par i amfoternost na primjeru sistema karbonatna kiselina/hidrogen karbonat/karbonat.
hvala
|
Ime i prezime:
Dea C
abyssgirl13@yahoo.com
|
![](../grafika/lin_odgovor.gif) |
![](../grafika/blind.gif) |
Prema Brønstedovoj teoriji kiselina i baza, kiseline su proton (hidron) donori, a baze proton (hidron) akceptori. Prema tome, ukoliko neka jedinka može otpustiti proton smatramo ju kiselinom. Općenito to možemo opisati sljedećom jednadžbom:
HA → H+ + A-
Za jedinku A- reći ćemo da je konjugirana baza kiseline HA. Znači za dvije jedinke možeš reći da čine kiselo-bazni konjugirani par ukoliko jedna može nastati iz druge otpuštanjem ili primanjem protona.
Dakle u tvom slučaju
hidrogenkarbonatni ion je konjugirana baza karbonatne kiseline,
ali je isto tako i konjugirana kiselina karbonatnom ionu koji je njegova konjugirana baza! :)
Molekula vode je konjugirana kiselina hidroksid iona. Hidronijev (oksonijev) ion je konjugirana kiselina molekule vode (u tom je slučaju molekula vode Brønstedova baza).
Za jedinke koje se ponašaju i kao kiseline i kao baze kažemo da su amfoterne.
Za okside mnogih metala kažemo da su amfoterni jer su topljivi i u kiselinama i u lužinama.
Kad se otapaju u kiselinama onda se ponašaju kao baze, a kad se otapaju u lužinama onda se ponašaju kao kiseline. Primjer su aluminijevi oksidi ili oksidi olova.
Na početku sam spomenuo riječ hidron - razlog tome je što molekule ne izmjenjuju samo protone (kao jezgre atoma vodika) već i deuterone (jezgre atoma deuterija) - prirodni vodik smjesa je izotopa.
Stoga bi i reakcije prijenosa hidrona (protona) bilo primjereno zvati reakcijama hidroniranja.
Poželjno je ne brkati ove promjene s hidrolizom (što na žalost mnogi čine). Hidrolitičke reakcije su one u kojima molekule vode sudjeluju kao reaktanti i gube se.
Primjer je hidroliza estera - reakcijom estera i molekula vode, u prisustvu kiselog ili baznog katalizatora, dolazi do raspada estera na molekule iz kojih je nastao (kiselina i alkohol).
CH3COOCH2CH3 + H2O CH3COOH + CH3CH2OH
Upravo je u ovoj promjeni katalitičko djelovanje kiseline ili baze u svojoj naravi reakcija hidroniranja, a sama reakcija je razgradnja molekule estera u kojoj se troši molekula vode.
Pozdrav. |
|
Odgovorio:
Nenad Judaš
judas@chem.pmf.hr
<-- Povratak
|
|
|
Postavite
pitanje iz bilo kojeg područja kemije i
e-škola će osigurati da dobijete odgovor od kompetentnog znanstvenika. |
![](../grafika/lin_vipitate_up.gif) ![](../grafika/lin_vipitate_6.gif) |
|